Ζούμε μέσα στο ψέμα | Η συνέχεια του θέματος με τους μεταπτυχιακούς τίτλους σπουδών!

"Αρρωστημένες" καταστάσεις, που ουδείς/ουδεμία υπουργός παιδείας έως σήμερα δεν προσπάθησε να εξαλείψει...
Βοήθεια! κύριε πρωθυπουργέ, επιτέλους, κάντε κάτι... ΤΩΡΑ!

Με εξαιρετική τιμή

Λεωνίδας Ι. Οικονομίδης

Δάσκαλος

money-tourism.gr

του Χρήστου Ν. Κώνστα

Η -εξαιρετική- ανταπόκριση του αναγνωστικού κοινού, στο αποκαλυπτικό άρθρο της περασμένης εβδομάδας «Πρέπει -επειγόντως- να παύσει η βιομηχανία παραγωγής μεταπτυχιακών και Διδακτορικών Τίτλων, χωρίς περιεχόμενο, στην Ελλάδα», μας υποχρεώνει να επανέλθουμε στο θέμα και να διευρύνουμε την έρευνα. Δεκάδες τηλεφωνήματα, μηνύματα, e mails με προσωπικές μαρτυρίες, αναφορές γεγονότων και στοιχείων -όλα αυτά σε διάστημα μιας μόνο εβδομάδας- μας οδηγούν σ’ ένα και μόνο συμπέρασμα:

Η χώρα μας ζει μέσα στο ψέμα.

Χιλιάδες νέοι επιδίδονται καθημερινά σε ένα σαφάρι αναζήτησης πτυχίων. Ελάχιστοι από αυτούς ενδιαφέρονται για την πραγματική γνώση και το περιεχόμενο των σπουδών.

Αναζητούν ένα «πτυχίο – σινιάλο» που θα τους εξασφαλίσει «μοριοδότηση» και καλύτερους όρους απασχόλησης.

Ένα καθηγητικό κατεστημένο -δυστυχώς ευάριθμο- εκμεταλλεύεται αυτή την ακατάσχετη «πτυχιοθηρία» και έχει στήσει μια ημι-νόμιμη βιομηχανία παραγωγής «πιστοποιητικών» για σπουδές που δεν έχουν ουσία, έχουν τυπική μόνο αξία και δεν εξασφαλίζουν γνώση που να οδηγεί σε καλύτερη ζωή.

• Οφείλουμε, στο σημείο αυτό, να διακρίνουμε, τις -ελάχιστες δυστυχώς- φωτεινές εξαιρέσεις, τμήματα με δημιουργικούς καθοδηγητές, εμπνευσμένους καθηγητές και πραγματικά αξιόλογους φιλομαθείς νέους που θέλουν να βελτιώσουν τη ζωή. Την δική τους και τη δική μας.

Η γενική εικόνα όμως είναι δραματικά αποκρουστική. Το ελληνικό πανεπιστήμιο έχει μάθει να λέει ψέματα με ύφος σοβαρό.

Διακηρύσσει την αξιοκρατία και εκλέγει τον γιο, τον ανιψιό ή την αγαπητικιά του καθηγητή. Διαφημίζει τη γνώση και επιβάλλει στους φοιτητές να προμηθεύονται βιβλία (με την απαραίτητη προμήθεια φυσικά) που δεν θα διαβαστούν ποτέ.

Μιλά για αριστεία και μοιράζει κονδύλια έρευνας, μέσα από ημιτελείς αξιολογήσεις.

Η αλήθεια είναι ότι μεγάλο μέρος του δημόσιου πανεπιστημίου και της βιομηχανίας τίτλων σπουδών που έχει δημιουργηθεί εντός του, λειτουργεί ως κλειστό σύστημα αυτοαναπαραγωγής, αυτοαναφορικότητας και επικίνδυνης αυταρέσκειας.

Οι καταγγελίες που δέχθηκε ο υπογράφων -μέσα σε διάστημα μιας μόνο εβδομάδας- πήραν τη μορφή καταιγίδας.

Ο πρύτανης ενός πολύ μεγάλου πανεπιστημίου της χώρας, οδεύει προς συνταξιοδότηση. Κινεί γη και ουρανό για να εκλεγεί στη θέση του, ένας από τους πιο στενούς συνεργάτες του όχι γιατί είναι ο καλύτερος υποψήφιος αλλά γιατί ευελπιστεί ότι ο διάδοχος του, θα τον διορίσει σε θέση Εκτελεστικού Διευθυντή, ώστε να συνεχίζει να εργάζεται στη βιομηχανία μεταπτυχιακών τίτλων που ο ίδιος έχει δημιουργήσει.

Η πιο συχνή μορφή καταγγελίας αφορά το περιβόητο «αυτοδιοίκητο» του Ελληνικού Πανεπιστημίου. Αυτοδιοίκητο αλλά με τα λεφτά του Κράτους, τα χρήματα που πληρώνει ο Έλληνας φορολογούμενος.

Στην Ελληνική Ανώτατη Εκπαίδευση υπάρχει μια άγραφη αλλά ισχυρότατη παράδοση: ο τίτλος κληρονομείται. Φυσικά υπάρχουν διαδικασίες, δοκιμαστικές περίοδοι, υποχρεωτικές δημοσιεύσεις κλπ. Υπάρχουν οι τύποι, τα εκλεκτορικά σώματα, οι αξιολογήσεις. Αλλά η έκβαση συχνά είναι γνωστή εκ των προτέρων.

Ένας αναγνώστης έσπευσε να μας ενημερώσει ότι από τους 50 τακτικούς καθηγητές της Ιατρικής Σχολής Αθηνών, οι 24 έχουν παιδιά που είναι ήδη μέλη ΔΕΠ. Στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, μεταξύ των 90 λεκτόρων και 99 επίκουρων καθηγητών, οι 39 και οι 30 αντίστοιχα έχουν συγγενική σχέση με άλλα μέλη ΔΕΠ του ίδιου ιδρύματος.

Στη Νομική Σχολή Αθηνών, διδάσκουν παιδιά διδασκόντων. Στην Οδοντιατρική, το ίδιο. Στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, τρεις διορισμοί ατόμων με συγγενείς στο ίδρυμα.

Η τεκμηρίωση αυτών των καταγγελιών δεν απαιτούσε τίποτα περισσότερο από ένα τηλεφώνημα στους αρμόδιους φορείς.

Σε Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα της Βορείου Ελλάδος αποκαλύφθηκε περίπτωση συγγενούς καθηγητή που εξασφάλιζε συμβάσεις διδασκαλίας επί 18 συναπτά έτη, χωρίς να διαθέτει αναγνωρισμένο πτυχίο. Δεκαοκτώ χρόνια. Πέντε κυβερνήσεις.

Εξίσου διαδεδομένη είναι η «φιλική ακαδημαϊκή αλληλεγγύη», η συντεχνιακή αλληλοκάλυψη και η διαμόρφωση εκλεκτορικών σωμάτων που ξέρουν εκ των προτέρων ποιον θα εκλέξουν. O ένας καθηγητής κάνει αναφορές στην εργασία του, στην επιστημονική δουλειά κάποιου άλλου καθηγητή ο οποίος επιστρέφει την «εξυπηρέτηση» με αναφορές στα συγγράμματα του πρώτου.

Το σύστημα ΑΠΕΛΛΑ δημιουργήθηκε για να επιβάλει διαφάνεια μέσω κλήρωσης εξωτερικών εκλεκτόρων — στην πράξη, όμως, οι κλειστές ακαδημαϊκές κοινότητες βρίσκουν πάντα τρόπους.

Χαρακτηριστικό του βαθμού αυτοαναφορικότητας: το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο δεν προβλέπει προληπτικό έλεγχο νομιμότητας μίας εκλογής ΔΕΠ από τον Υπουργό Παιδείας πριν αυτή πραγματοποιηθεί. Ο έλεγχος έρχεται αφού η διαδικασία θεωρηθεί σύννομη από τον ίδιο τον Πρύτανη.

Η πρόσληψη στο πανεπιστήμιο δεν είναι αρκετή. Πρέπει να «χτιστεί» και η Έδρα. Η ίδρυση νέων θέσεων ΔΕΠ στα ελληνικά ΑΕΙ ακολουθεί πολλές φορές αντίστροφη λογική: δεν προκύπτει από ακαδημαϊκές ανάγκες αλλά από υπαρκτά ή επιθυμητά πρόσωπα. Το γνωστικό αντικείμενο της προκήρυξης διαμορφώνεται με τέτοια ακρίβεια, ώστε να ταιριάζει σε έναν και μόνο υποψήφιο, τον προεπιλεγμένο.

Αν υπάρχει μια πρακτική που κάθε Έλληνας φοιτητής γνωρίζει από προσωπική εμπειρία, αυτή είναι η εξής: ο καθηγητής ορίζει ως υποχρεωτικό σύγγραμμα το δικό του βιβλίο — και αν δεν το προμηθευτείς, δεν μπορείς να δώσεις εξετάσεις.

Το σύστημα Εύδοξος δημιουργήθηκε για να οργανώσει τη δωρεάν διανομή συγγραμμάτων στους φοιτητές. Στην πράξη, κατέληξε να λειτουργεί ως εγγυημένη αγορά για τους εκδότες και τους συγγραφείς-καθηγητές. Ο φοιτητής δηλώνει το σύγγραμμα που του «προτείνει» ο διδάσκων — και η επιλογή είναι σε μεγάλο βαθμό τυπική.

Το μέγεθος της σπατάλης αποτυπώθηκε σε δημοσίευμα της εφημερίδας «Τα Νέα»: το κράτος πλήρωνε για 500.000 με 600.000 φοιτητές, ενώ στην πραγματικότητα υπήρχαν μόνο 233.000. Το φούσκωμα αντιστοιχούσε σε δύο ή και τρεις φορές περισσότερα χρήματα για συγγράμματα από ό,τι χρειαζόταν. Για χρόνια.

Η σχέση εκδοτών και διδασκόντων δεν είναι μόνο επιστημονική. Σύμφωνα με αναφορές που έχουν φτάσει σε αυτή τη στήλη, εκδότες πανεπιστημιακών συγγραμμάτων καταβάλλουν στους καθηγητές-συγγραφείς προμήθεια της τάξης του 20% επί των πωλήσεων. Το ποσό μπορεί να φαίνεται μικρό — αλλά σε ένα βιβλίο 40 ευρώ που προμηθεύονται εκατοντάδες φοιτητές κάθε χρόνο, γίνεται μια σταθερή, εγγυημένη «σύνταξη» πάνω από την πανεπιστημιακή.

Το αποτέλεσμα είναι ότι τα συγγράμματα δεν ανανεώνονται για δεκαετίες, δεν έχουν σχέση με τη διεθνή βιβλιογραφία. Οι φοιτητές προμηθεύονται χαρτί για να πάρουν δικαίωμα εξέτασης.

Μετά το πετούν μαζί με τα φύλλα απαντήσεων.

Το σύστημα δεν αυτοαναπαράγεται μόνο εντός των πανεπιστημίων. Επεκτείνεται και έξω από αυτό, στην αγορά τίτλων που τροφοδοτεί τους πίνακες του ΑΣΕΠ.

Εταιρείες που γράφουν διδακτορικές διατριβές κατά παραγγελία, με κόστος από 100 ευρώ για μικρές εργασίες ως τετραψήφια ποσά για διδακτορικά. Ιταλικά πανεπιστήμια που «μοιράζουν» μεταπτυχιακά εξ αποστάσεως σε εκπαιδευτικούς που δεν ξέρουν λέξη ιταλικά, με δώρο και πιστοποίηση C2 στην ιταλική, για να κλείσει το πακέτο.

Κέντρα ξένων γλωσσών που υπόσχονται αναβάθμιση από B2 σε C2 μέσα σε τέσσερις με έξι μήνες.

Η γνώση αντιμετωπίζεται ως αριθμητική. Μόρια, βαθμοί, πιστοποιητικά.

Η έρευνα μας ξεκίνησε με στόχο να αποκαλύψει την βιομηχανία των μεταπτυχιακών τίτλων που απονέμονται σε διάφορα Πανεπιστήμια και Σχολές, χωρίς πραγματική έρευνα, γνώση και περιεχόμενο. Δυστυχώς μέσα από την αναζήτηση αποκαλύφθηκε ένα σάπιο «Βασίλειο της Δανιμαρκίας» που λειτουργεί σε βάρος της κοινωνίας και των νέων ανθρώπων.